मुंबई, २५ सप्टेंबर २०२५: महाराष्ट्र शासनाने एकात्मिक बाल विकास सेवा (ICDS) योजनेअंतर्गत कार्यरत असलेल्या अंगणवाडी सेविका आणि मदतनीस या मानधनी कर्मचाऱ्यांना सन २०२५-२६ या आर्थिक वर्षात भाऊबीज सणानिमित्त प्रत्येकी २ हजार रुपयांची भेट देण्याची मंजुरी दिली आहे. या निर्णयामुळे राज्यातील हजारो अंगणवाडी कर्मचाऱ्यांना दिलासा मिळणार असून, या भेटीच्या वितरणासाठी एकूण ४०.६१ कोटी रुपयांचा निधी उपलब्ध करून देण्यात आला आहे. शासनाच्या या पावलाने बाल विकास क्षेत्रातील कर्मचाऱ्यांच्या कल्याणाकडे लक्ष वेधले जात आहे.
आजच्या निर्णयानुसार, केंद्र पुरस्कृत असलेल्या एकात्मिक बाल विकास सेवा योजनेअंतर्गत अंगणवाडी सेविका आणि मदतनीस यांना भाऊबीज भेट म्हणून प्रत्येकी २ हजार रुपयांची रक्कम देण्यात येईल. ही रक्कम थेट त्यांच्या खात्यात जमा करण्यात येईल, जेणेकरून सणाच्या काळात त्यांना आर्थिक मदत मिळेल. शासनाने या भेटीचे वितरण तात्काळ करण्याच्या सूचना दिल्या आहेत.
निर्णयाची पार्श्वभूमी
एकात्मिक बाल विकास सेवा योजना ही बाल पोषण, शिक्षण आणि आरोग्याशी संबंधित एक महत्त्वाची योजना आहे. या योजनेअंतर्गत अंगणवाडी केंद्रांमध्ये कार्यरत असलेल्या सेविका आणि मदतनीस हे कर्मचारी ग्रामीण आणि शहरी भागात बालकांच्या विकासासाठी अथक परिश्रम घेतात. त्यांच्या योगदानाला प्रोत्साहन देण्यासाठी शासन दरवर्षी विविध भत्ते आणि भेटी देत असते. सन २०२५-२६ या आर्थिक वर्षासाठी भाऊबीज भेटीची मागणी शासनाकडे विचाराधीन होती. आयुक्त, एकात्मिक बाल विकास सेवा योजना, महाराष्ट्र राज्य, नवी मुंबई यांनी संदर्भ क्रमांक २ च्या पत्राद्वारे या भेटीसाठी निधीची मागणी केली होती. शासनाने या मागणीला सकारात्मक प्रतिसाद देत मंजुरी दिली आहे.
आयुक्त, एकात्मिक बाल विकास सेवा योजना, नवी मुंबई यांना या निधीचे नियंत्रक अधिकारी म्हणून घोषित करण्यात आले आहे. त्यामुळे निधीचे वितरण आणि वाटपाची जबाबदारी त्यांच्याकडे असेल.
शासन निर्णयात नमूद करण्यात आले आहे की, आयुक्तांनी अंगणवाडी सेविका आणि मदतनीस यांना ही भेट तात्काळ अदा करण्यासाठी आवश्यक कार्यवाही करावी. यामध्ये कर्मचाऱ्यांची यादी तपासणे, बँक खात्यांची पडताळणी आणि रक्कम हस्तांतरित करण्याची प्रक्रिया समाविष्ट आहे. या निर्णयामुळे राज्यातील सुमारे २ लाखांपेक्षा अधिक अंगणवाडी कर्मचाऱ्यांना फायदा होण्याची शक्यता आहे, ज्यामुळे त्यांच्या आर्थिक स्थितीत सुधारणा होईल.
कर्मचाऱ्यांच्या प्रतिक्रिया आणि महत्त्व
अंगणवाडी कर्मचाऱ्यांच्या संघटनांनी या निर्णयाचे स्वागत केले आहे. जळगाव येथील एका संघटना प्रतिनिधीने सांगितले की, “अंगणवाडी कर्मचारी हे कमी मानधनावर काम करतात आणि त्यांच्या कल्याणासाठी असे निर्णय आवश्यक आहेत. भाऊबीज सणानिमित्त ही भेट आम्हाला प्रोत्साहन देईल.” तसेच या योजनेअंतर्गत कर्मचाऱ्यांना प्रोत्साहन देणे हे बाल विकासाच्या उद्दिष्टांना पूरक ठरेल, कारण ते अधिक उत्साहाने काम करतील.
